COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 28.05.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 28.05.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

 

 

REHBER DEĞİŞİKLİĞİNİN GEREKÇESİ

COVID-19 Pandemisinin uzaması ile birlikte, özellikle geçtiğimiz yılın son çeyreğinden itibaren dünyanın farklı bölgelerinde virüsün bazı özelliklerinde değişikliklere neden olan farklı mutasyonların birikimi sonucu çeşitli varyantlar ortaya çıkmıştır. Aralık 2020 tarihinden itibaren DSÖ bazı varyantların özellikle izlenmesini ve verilerin paylaşılmasını önermektedir. DSÖ, ECDC gibi kuruluşların hazırladıkları rehberlerde varyantlar kaygı veren, gözetim altına alınması gereken ve izlenmesi gerekenler şeklinde tanımlanmaktadır. Bu gelişmelerle birlikte bakanlığımızca da mevcut ve yeni ortaya çıkabilecek farklı varyantlara yönelik farklı süreçler uygulamaya konmuştur.

Varyantların bazılarının daha hızlı bulaştığı, daha ağır bir klinik seyirle, hastaneye yatış gerekesinimi ve ölüm hızlarında artışla bağlantılı olduğu bilinmektedir. Ayrıca bazı varyantların gerek geçirilmiş doğal enfeksiyonlar ya da aşılama sonucu edinilmiş antikorlardan daha az etkilendikleri de belirlenmiştir.

Ülkemizde yapılan tarama ve genom analizleri sayesinde B.1.1.7 (İngiltere) varyantının tespit edilme yüzdesinin %90’ı aşarak hızla baskın köken haline geldiği, özellikle antikorlardan daha az etkilendikleri bilinen B.1.351 ve P.1 (G. Afrika ve Brezilya) gibi varyantların ülkemize girmiş olmakla birlikte halen düşük oranlarda oldukları anlaşılmaktadır. B.1.1.7 varyantı dışındaki varyantların ve yeni ortaya çıkabilecek kritik varyantların yayılımının engellenmesi hala kritik önem taşımaktadır.

Varyant virüslerin yayılımın önüne geçilebilmesi, epideminin kontrol altına almada varyantlardan dolayı, fazladan sorunlar yaşanmaması (reenfeksiyonlar, aşı başarısızlıkları gibi) ve sahada yapılmakta olan uygulamada bütünlük sağlanması amacı ile izolasyon ve karantina süreleri ile birlikte kişiler arası mesafe ve temas sürelerinde düzenleme yapılması ihtiyacı doğmuştur.

 

 

BU REHBERDE GÖZE ÇARPAN DEĞİŞİKLİKLER

1. SAĞLIK ÇALIŞANLARI HARİCİNDE KALAN TEMASLI TAKİBİ

Yakın temaslı olarak değerlendirilen kişiler son temaslarından sonraki 14 gün boyunca karantinaya alınmalıdır, Karantinaya alınan kişiler COVID-19 semptomları açısından telefon ile sorgulanarak izlenmeli, gerekir ise ev ziyareti yapılmalıdır.

Temaslı takibi İl/İlçe Sağlık Müdürlüğü tarafından organize edilmeli ve aile hekimleri ile birlikte yürütülmelidir.

Temaslı değerlendirilmesi yapılırken, semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından önceki 2 gün (48 saat) ,asemptomatik vakalarda PCR testi için numune alınmasından önceki 2 gün (48 saat) içinde temaslı olan kişiler değerlendirmeye alınır.

Kesin COVID-19 tanısı almış ya da iki doz aşı olmuş kişiler (ikinci doz uygulamasının üzerinden 14 gün geçmiş olmak kaydı ile tanı aldığı ya da 2. aşı dozundan 14.günden sonraki 3 ay içerisinde başka bir COVID-19 vakası ile temasının olması durumunda temaslı olarak değerlendirilirler; yakın temaslı kapsamında olanlar 14 gün süreyle karantinaya alınır. 7. gün yapılan PCR testi sonucu negatif ise karantinaları sonlandırılır. Ancak hane halkı ya da hizmet verdikleri kişiler arasında risk grubunda olan kişiler varsa, 14 gün süre ile bu kişilere yakın temastan ya da hizmet vermekten kaçınırlar, kişiler kendilerini semptom takibine alırlar. Yukarıda tanımlanan durumların üzerinden 3 aydan fazla bir zaman geçmişse, bu kişiler rutin temaslı algoritmasına göre değerlendirilir.

Bilinen bir immün süpresif hastalığı, defekti olan veya immünsüpresif ilaç kullanan kişiler. süreye bakılmaksızın rutin temaslı algoritmasına göre değerlendirilir.

Temaslı bireyde semptomların ortaya çıkması halinde PCR testi yapılmalıdır. Sonucun pozitif çıkması durumunda kişi Sağlık Bakanlığı önerileri doğrultusunda izolasyona alınır ve tedavisi yapılır.

İkinci kez enfeksiyon tanısı alan kişilerden PCR ve ELİSA ile antikor testi için solunum yolu numunesi (varyant ve sekanslama açısından çalışılmaya uygun örnek taşıyabilen VTM ile) ve kan örneği alınır (serumu ayrılarak) Halk Sağlığı Genel Müdürlüğüne gönderilir.

Sağlık Bakanlığı tarafından endişe verici varyant (VOC) olarak belirlenen SARS- CoV-2 varyantları taşıdığı saptanan kişiler belirlenmiş alanlarda izole edilmelidir. Bu varyantları taşıyan kişilerin yakın temaslıları da benzer şekilde belirlenmiş alanlarda karantina altına alınmalıdır.

1.1. Olası COVID-19 Vakası Tespit Edildiğinde Temaslılara Yönelik

Yapılması Gerekenler

Olası COVID-19 vakası tespit edildiğinde;

  1. Numune alınan hastalar numune sonuçları çıkana kadar evde izole olarak kalır. Kişiler numune verdikten sonraki 4. saatten itibaren Hayat Eve Sığar uygulamasında 20 saat süre ile riskli olarak gösterilir. Numune veren kişilere izolasyon durumu ile ilgili bilgilendirme SMS mesajı olarak gönderilmektedir. Ayrıca bilgilendirme formu sağlık kurumu tarafından verilebilir.
  2. Numune alınan hastanın PCR sonuçları gelene kadar temaslı sorgulaması yapılmaz.
  3. PCR test sonucu negatif gelir ise temaslılara yönelik herhangi bir işlem yapılmaz.
  4. PCR test sonucunun pozitif gelmesi halinde, semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından önceki 2 gün (48 saat), asemptomatik vakalarda PCR testi için numune alınmasından önceki 2 gün (48 saat) içindeki temaslıları tespit edilir ve sisteme kayıt edilir. Temaslı değerlendirmesinde temas durumu (yakın temaslı/temaslı) sorgulanır. Yakın temaslı olarak değerlendirilen kişiler sisteme temas var olarak kayıt edilir.

Hanede pozitif tespit edilen vakanın dışarıyla teması yoksa (yaşlı, bebek, yatalak vb.) ve pozitif vaka ile de yakın temas öyküsü saptanamaz ise asemptomatik aile içi vaka olasılığını saptamak amacıyla dış ortamla teması olan diğer hane halkı PCR ile taranır.

1.4. Yakın temaslılarda karantinanın sonlandırılması

Yakın temaslılar 14 gün boyunca karantinada kalır. Karantina dönemi süresince herhangi bir semptom gelişmeyen kişilerin karantinası, PCR testi yapılmaksızın, 14. günün sonunda biter. Ancak bu kişiler toplumda uyulması gereken tedbirlere devam ederler.

Ayrıca yakın temaslı olan ve izlem süresince semptom gelişmeyen kişilerde,kapasitenin uygun olduğu durumlarda en erken 10. günde PCR testi yapılabilir. PCR testi negatif olarak sonuçlanan ve semptom gelişmeyen kişilerde 11. günden itibaren karantina sonlandırılır. Yakın temaslılarda karantina hiçbir şekilde 10. günden önce sonlandırılamaz (son üç ay içinde uygun aşılama sonrası yada hastalığı geçirmiş kişi temaslıları hariç).

Yapılan test sonucu negatif çıkan çalışanların 11. günde işe geri dönüşleri sağlanabilir. Karantinanın 10. gününde alınan PCR test sonucuna göre sonlandırılma uygulaması yüksek riskli kişilere (yaşlı bakım evleri, ceza infaz kurumları, bağışıklığı düşük hastalar vb. toplu yaşam alanları gibi) bakım verilen alanlarda uygulanmaz

Pandemi döneminde hastalık yayılımının ve yakın temasın azaltılması amacıyla iş yerleri iyi havalandırması olan, 4 metrekareye 1 kişi çalışılacak alanlar şeklinde düzenlenmelidir.

Varyant Suşlar ile ilgili olarak;

Güney Afrika (501Y.V2 veya B.1.351), Brezilya (P1), Hindistan varyantı ve Sağlık Bakanlığı tarafından izlenmesi gerektiği bildirilen suş ile enfekte kesin vaka temaslılarının karantina süreleri en az 14 gün olup, bu sürenin sonunda karantina sona erdirilebilir. Bu suşlarda karantinanın erken sonlandırılmasına yönelik test uygulanmaz.

SAĞLIK ÇALIŞANI DIŞI TEMASLI ALGORİTMASI

YAKIN TEMASLI (YÜKSEK RİSKLİ)

  • Semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından önceki 2 gün (48saat), asemptomatik vakalarda PCR testi için numune alınmasından önceki 2 gün (48 saat) içinde teması olduğu belirtilen ve temaslı olarak bildirilen kişiler İl/İlçe Sağlık Müdürlüğünce tespit edilir ve izole olduğu yerde ziyaret edilerek temas durumu (yakın temaslı mı /temaslı mı) değerlendirilir.
  • Yakın temaslı olarak belirlenen kişiler HSYS Vaka Takip Modülünde/FİTAS’ta temas var olarak işaretlenir.
  • Yakıntemaslılarınbaşkabirnedenlehastaneyeyatışıgerekmiyorsa14günboyuncaevdekalması istenir, izolasyon kuralları hakkında bilgilendirilir.
  • Yakın temaslı olarak kayıt edilen kişiler temas tarihinden itibaren 14 gün olacak şekilde belirlenen periyotlarda ilgili birim/kişiler tarafından telefon ile takip edilir.
  • Yakın temaslılar; telafon ile takip sırasında COVID-19 semptomları açısından sorugulanır.
  • Yakın temaslı kişilerde takip süreleri içerisinde COVID-19 semptomları gelişirse filyasyon ekiplerince numune alınması sağlanır, yakın temaslı semptomları nedeniyle hastaneye başvurmak isterse tıbbi maske takarak sağlık kurumuna başvurması sağlanır.

    TEMASLI (DÜŞÜK RİSKLİ)

  • Temaslılara yönelik herhangi bir ek önlem alınmaz. Toplumda sosyal mesafe kuralına uyulması, maske takılması ve el hijyeni başta olmak üzere kişisel hijyen kurallarına dikkat edilmesi konuları hatırlatılır.
  • Temaslılardan kendilerini 14 gün boyunca COVID-19 semptomları gelişimi için takip etmeleri, bu semptomlardan birinin gelişmesi durumunda maske ile en yakın sağlık kurumuna başvurması istenir.

4. FİLYASYON VE TEMASLI İZLEMİ

Filyasyon bulaşıcı hastalıklar görüldüğünde koruma ve kontrol önlemlerinin alınması amacı ile kaynağın tespiti ve temaslıların belirlenmesi için yapılan bütün çalışmalardır. COVID-19 vakası ile teması (yakın temaslı) olanlar 14 gün süreyle izlenir.

5. COVID-19 HASTALARINDA İZOLASYONUN SONLANDIRILMASI*

5.1. Asemptomatik veya Hafif Vakalarda (evde izlenen veya hastanede 24 saatten kısa süre yatan vakalar) İzolasyonun Sonlandırılması

PCR pozitif vakalarda izolasyon süresi, semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından veya asemptomatik vakalarda ilk PCR testi için numune alınmasından itibaren, 14 güne tamamlanır. 14 günlük izolasyon süresi sonunda PCR testi yapılmasına gerek yoktur. Ancak en az üç gün üst üste ateş ve diğer klinik belirtisi olmayan kişilerde en erken 10. günde PCR testi için numune alınabilir. 10. günde yapılan PCR test sonucunun negatif olması durumunda kişilerin izolasyonu sonlandırılabilir. Hasta izlem sürecinde arada başka bir PCR testi yaptırmaya gerek yoktur.

5.2. Orta ve Ağır Hastane Yatış Endikasyonu Olan Vakalarda (Hastaneden 24 saatten uzun süre yatan vakalar) İzolasyonun Sonlandırılması

Hastaneye yatırılarak takip edilen hastalarda izolasyon süresi semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından veya asemptomatik vakalarda ilk PCR testi için numune alınmasından itibaren 14 gündür. 14 günlük izolasyon süresi sonunda PCR testi yapılmasına gerek yoktur. Ancak en az üç gün üst üste ateş ve diğer klinik belirtisi olmayan kişilerde en erken 10. günde PCR testi için numune alınabilir. 10. günde yapılan PCR test sonucunun negatif olması durumunda kişilerin izolasyonu sonlandırılabilir. Hasta izlem sürecinde arada başka bir PCR testi yaptırmaya gerek yoktur.

5.3. Yoğun Bakım Endikasyonu Olan Vakalarda İzolasyonun Sonlandırılması

Hastanede izlenen, ağır seyirli veya yoğun bakımda takip edilen hastalarda izolasyon süresi semptomatik vakalarda semptomların ortaya çıkmasından veya asemptomatik vakalarda ilk PCR testi için numune alınmasından itibaren 20 gündür. 20 günlük izolasyon süresinin sonunda PCR testi yapılmasına gerek yoktur. Ancak 10. günden sonra ateş ve diğer klinik belirtiler olmaksızın yani semptomsuz ardışık 3 günün ardından 24 saat ara ile alınan iki PCR test sonucunun negatif olması durumunda hastanın izolasyonu daha erken sonlandırılabilir.

Not: İzolasyon sırasında enfeksiyon iyileşmesine rağmen bazı kişilerde öksürük veya tat veya koku alma duyusunda bir kayıp veya değişiklik birkaç hafta devam edebilir. Kalıcı bir öksürük veya tat/koku kaybı izolasyonun uzamasına neden olmaz.

5.4. Immunsupresif Vakalarda İzolasyonun Sonlandırılması

İmmunsupresif (bağışıklık yetmezliği) olan kişilerde PCR testi yapılmaması durumunda izolasyon süresi 28 gündür. İzolasyonunun daha erken sonlandırılması için en erken 20. günde en az üç ardışık gün ateş ve diğer klinik belirtisi olmayan kişilerde 24 saat ara ile ardışık 2 negatif PCR test sonucunun olması gereklidir. 28. günde test yapılmaksızın izolasyon sonlandırılır.

B hücre deplesyonu tedavisi alan, B hücre fonksiyon bozukluğu ile giden hematolojik hastalığı olanlar ve primer immün yetersizliği olan hastalarda virus replikasyonu ve saçılımı daha uzun süre devam edebilmektedir. Bu nedenle yapılan PCR testlerinde negatiflik görülmeden izolasyonları sonlandırılmaz. 20. günden itibaren yapılan PCR test sonucunun pozitif gelmesi durumunda PCR testinin yeniden yapılması için en az bir hafta ara verilir.

Varyant Suşlar ile ilgili olarak;

Farklı suşlar ile enfekte olan kişilerin (özellikle varyant suşlar) aynı odaya kohortlanması virüslerde rekombinasyona neden olarak yeni bir varyant suşa neden olabileceği için endişe verici varyantlar ile enfekte hastaların mümkün olabildiğince tek olarak odalarda yatırılması önerilir.

DSÖ tarafından endişe verici varyant olarak tanımlanan Güney Afrika, Brezilya varyantları veya Sağlık Bakanlığı tarafından tehdit edici varyant olarak tanımlanmış olan varyantların saptanması durumunda izolasyon süresi 14 gündür; 14. günden itibaren yapılan PCR test sonucunun negatif olması durumunda izolasyon sonlandırılır. PCR testinin pozitif bulunması halinde izolasyon süresi 20 güne uzatılır. Yirmi günün sonunda izolasyon PCR testi yapılmaksızın sonlandırılır.

6.1. Yüksek Riskli Temaslı Sağlık Çalışanlarında Karantinanın Sonlandırılması

Yakın temaslılar 14 gün boyunca karantinada kalır. Karantina dönemi süresince herhangi bir semptom gelişmeyen kişilerin karantinası, PCR testi yapılmaksızın, 14. günün sonunda biter. Ancak bu kişiler toplumda uyulması gereken tedbirlere devam ederler.

Ayrıca yakın temaslı olan ve izlem süresince semptom gelişmeyen kişilerde, kapasitenin uygun olduğu durumlarda en erken 10.günde PCR testi yapılabilir. PCR testi negatif olarak sonuçlanan ve semptom gelişmeyen kişilerde 11. günden itibaren karantina sonlandırılır. Yakın temaslılarda karantina hiçbir şekilde 10. günden önce sonlandırılamaz (son üç ay içinde uygun aşılama sonrası yada hastalığı geçirmiş kişi temaslıları hariç).

Yapılan test sonucu negatif çıkan çalışanların 11. günde işe geri dönüşleri sağlanabilir.

Karantinanın 10. günde alınan PCR test sonucuna göre sonlandırılma uygulaması yüksek riskli kişilere (yaşlı bakım evleri, ceza infaz kurumları, bağışıklığı düşük hastalar vb. toplu yaşam alanları gibi) bakım verilen alanlarda uygulanmaz.

Varyant Suşlar ile ilgili olarak;

Güney Afrika (501Y.V2 veya B.1.351); Brezilya (P1), Hindistan varyantı ve Sağlık Bakanlığı tarafından izlenmesi gerektiği bildirilen suş ile enfekte kesin vaka temaslılarının karantina süreleri en az 14 gün olup, karantina bu sürenin sonunda sona erdirilebilir. Bu suşlarla enfekte olanlarda karantinanın erken sonlandırılmasına yönelik test uygulanmaz.

Aşılama sonrası;

Daha önce iki doz aşı yaptırıp son dozdan sonra 14 gün süre geçmiş olan kişilerde aşılama sonrası üç ay içinde COVID-19 vakası ile temas durumunda kişiler temaslı olarak değerlendirilir ve yakın temaslı olması durumunda 14 gün süreyle karantinaya alınır. Temas sonrası 7. günde yapılan PCR testi negatif olanların karantinası sonlandırılır..Bu kapsamdaki değişiklik varyant suşlarla enfeksiyonun

yaygın saptanması nedeniyle yapılmıştır.

Aşılama sonrası üç ayın bitiminden itibaren COVID-19 vakası ile teması olması durumunda kişiler rutin temaslı algoritmasına göre değerlendirilir.

Aşılamadan sonra geçen süreye bakılmaksızın kişilerde COVID-19 uyumlu semptomlar gelişmesi durumunda PCR testi yapılır. PCR testinin pozitif çıkması durumunda izolasyonları ve tedavileri Sağlık Bakanlığı rehberlerine uygun şekilde yapılır.

Temaslı sağlık çalışanlarına FITAS program üzerinden bilgilendirme linki gönderilir ve sms onay kodu alınır. Akıllı telefonu olmayan veya internet çekmeyen yerlerde kişilere ise iki nüsha yazılı onam formu imzalatılır ve bir nüshası alınır.

COVID-19 pozitif saptanan sağlık çalışanlarının işe dönmesini sağlamak amacıyla izolasyon süresinin sonunda PCR testi yapılmasına gerek yoktur. “COVID-19 Hastalarında İzolasyonun Sonlandırılması” başlığı altında yer alan kriterlere göre izolasyonu sonlandırılır.

COVID-19 tanısı alan sağlık çalışanlarının kaydı tutulur ve HSYS programında “Vaka Takip Modülü”nde yer alan Sağlık Çalışanı COVID-19 Temas/vaka İzlem Formu girişi yapılır.

İşe dönen sağlık çalışanı, tıbbi maske ile çalışmaya devam eder. Kök hücre ve organ nakil ünitelerinde çalışacaklar için ardışık iki PCR testi negatifliğinin gösterilmesi tercih edilmelidir. Aksi takdirde bu çalışanlar işe dönüş sonrasında 21 gün boyunca immünsüpresif hastalara bakım vermemelidir.

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) AĞIR PNÖMONİ, ARDS, SEPSİS VE SEPTİK ŞOK YÖNETİMİ 27.05.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) AĞIR PNÖMONİ, ARDS, SEPSİS VE SEPTİK ŞOK YÖNETİMİ 27.05.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

 

Sağlık Bakanlığı: SON GÜNCELLEME İLE NELER DEĞİŞTİ?

Yoğun bakım hastalarında entübasyon ve invazif mekanik ventilasyona yönelik ROX indeksi hesaplama kriteri.

 

 

REHBERDE DEĞİŞİKLİK YAPILAN İÇERİKLERDEN BAZILARI:

4. Oksijen tedavisi altında hipoksemisi derinleşen ve solunum sıkıntısı artan (takipne, solunum derinliğinde artış, dispne, ek solunum kaslarının kullanımı, paradoksik solunum, respiratuvar alkaloz) hastalarda mekanik ventilasyon düşünülmelidir.

ARDS nedeniyle ağır solunum yetmezliği tablosunda olan hastalarda konvansiyonel oksijen, HFNC ve non-invazif mekanik ventilasyona (NIMV) yanıtsızlık durumunda entübasyon ve invazif mekanik ventilasyon (İMV) geciktirilmemelidir. 6 saatten uzun süreli %60’ın üzerinde FiO2uygulanması ile oksijen toksisite bulgularının başladığı unutulmamalıdır. Bu nedenle hastada aşağıdaki kriterlerin varlığında entübasyon ve invazif mekanik ventilasyon düşünülmelidir*:

» NIMV altında ciddi hava açlığı (dispne), takipne (solunum sayısı > 30/ dk, tidal volüm > 9 ml/kg veya dakikalık ventilasyon > 15 L/dk olması), abdominal paradoks, ek solunum kaslarının kullanılması, bilinç değişiklikleri, hemodinamik dengesizlik, akciğer dışı diğer akut organ disfonksiyonu bulgularının gelişmesi;

» HFNC 50-60 L/dk akım hızı altında FiO2’nin %60’ın altına indirilememesi, PaO2/FiO2 < 150 olması ve yukarıda belirtilen solunum yetmezliği bulgularının olması yanında 12 saat sonra bakılan ROX indeksinin < 3.85 olması başarısızlığı öngören parametre olarak kullanılabilir:

» ROX indeksi = (SpO2 / FiO2) / solunum sayısı Örnek: SpO2 %88; FiO2 0.75 altında solunum sayısı 35 olan bir hasta için ROX indeksi (88 / 0.75) / 35 = 3.35’dir.

» NIMV ve/veya HFNC imkanının olmadığı > 6 saat >%60FiO2[örneğin sürekli rezervuarlı (geri solumasız) maske ile O2 verilme ihtiyacı olması] ihtiyacı olan hastalar

*Kurumlar arası nakillerde bu kriterlere sahip olan hastaların hasta güvenliği için nakil öncesi entübasyon yapılarak stabil hale getirilmesi ve nakil ekibinin de sorumluluğu bulunduğundan 112 ile yapılacak nakillerde nakil ekibinin bu hususa dikkat etmesi gerekmektedir.

 

 

 

 

 

 

1.9. COVID-19 Pnömonisinde Kortikosteroid Kullanımı

RECOVERY çalışmasına dayanılarak, oksijen ve mekanik ventilasyon ihtiyacı gelişen hastalarda günde 6 mg deksametazon veya eş değeri kortikosteroid (30-40 mg metilprednizolon, prednizolon veya prednizon) tedavisi başlanması ve en fazla 10 gün kadar uygulanması önerilir.

Hastalığın ilk 5-7 gün (viral faz) içerisinde kortikosteroid uygulanmasının yararlı olmadığı düşünülmektedir. RECOVERY çalışmasında oksijen ihtiyacı olmayan hastalarda steroid tedavisinin zararlı olabileceği yönünde bulgu mevcuttur.

Hastada sitokin fırtınası gelişmesi durumunda uygulanacak tedaviler için tedavi rehberinin ilgili bölümüne başvurulmalıdır.

 

Pulse Steroid (yüksek doz steroid) ve İmmün Plazma (Konvalesan Plazma) tedavisi önerisi rehberden çıkartılmış.

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) ÇOCUK HASTA YÖNETİMİ VE TEDAVİ 20.05.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) ÇOCUK HASTA YÖNETİMİ VE TEDAVİ 20.05.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

 

Rehberde göze çarpan bazı bilgiler;

Hidroksiklorokin ve Lopinavir rehberden çıkartılmış. 12-15 yaş arasında Favipiravir önerilmiş (onam alınarak).

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) ERİŞKİN HASTA TEDAVİSİ 07.05.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) ERİŞKİN HASTA TEDAVİSİ 07.05.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

REHBERDE DEĞİŞİKLİK YAPILAN İÇERİKLERDEN BAZILARI:

3. COVID-19 ERİŞKİN HASTA TEDAVİSİ

COVID-19’da bakteriyel koenfeksiyon sıklığı oldukça düşük olup yapılmış çalışmalarda olguların sadece %3.5 kadarında koenfeksiyon olduğu ve COVID-19 hastalarında ampirik antimikrobik eklenmesinin klinik sonuçlara olumlu etkisinin olmadığı gösterilmiştir. Bu nedenle klinik, laboratuvar ve görüntüleme bulguları COVID-19 pnömonisiyle uyumlu olan hastalarda ampirik antibiyotik kullanımı önerilmez. Bu hastalarda CRP değerlerinin, makrofaj aktivayon sendromu gelişme sürecinde daha fazla olmak üzere yükselebileceği bilinmeli, tek başına yüksek CRP seviyelerinin varlığı antibiyotik başlanması için bir gerekçe oluşturmamalıdır. Hastalığın ilerleyen dönemlerinde prokalsitonin seviyelerinde CRP artışına eşlik eden hafif düzeyde yükselmelerin olabileceği de akılda tutulmalıdır. Sadece bakteriyel enfeksiyon düşündürecek klinik bulguları, görüntüleme (lober pnömoni vb) veya mikrobiyolojik inceleme sonuçları (balgam Gram boyaması, kültür sonucu vb), özellikle enfeksiyonun ilk haftalarında olmak üzere prokalsitonin değeri de anlamlı yüksek olan veya sepsis bulguları bulunan hastalarda ampirik antimikrobik eklenmesi düşünülebilir. Ampirik antimikrobik başlanmasına karar verilen hastalarda kullanılacak antibiyotiğin seçimi hastanın klinik durumuna (toplum kökenli pnömoni, sağlık bakımı ilişkili pnömoni, sepsis durumu, komorbiditeler, immünsüpresyon, son 3 ayda sağlık bakımı için başvuru, önceden antibiyotik kullanımı) lokal epidemiyolojik verilere ve tedavi rehberlerine göre yapılır. Antibiyotik tedavisi verilecekse, atipik pnömoniyi de içerecek şekilde (betalaktam antibiyotik+makrolid veya solunum kinolonu) planlanmalıdır. Antibiyotikler, herhangi bir şekilde bakteriyel enfeksiyon bulgusu olmayan hastalarda, gereksiz yan etkilere yol açarak klinik seyri de kötü etkileyebileceğinden kesinlikle başlanmamalıdır.

3.1. COVID-19 Hastalarında SARS-CoV-2’ye Yönelik Tedavi

Gebelerde komplike olmayan COVID-19 enfeksiyonu için tedavisiz izlem seçeneği öncelikle düşünülmelidir. Olası tanı almış olan gebelerde risk faktörü varsa veya ağır seyir söz konusu ise tedavi verilmesi düşünülmelidir. Gebelerde etkinliği ve güvenilirliği kanıtlanmış bir tedavi seçeneği bulunmamaktadır. Favipiravir gebelerde ve emzirenlerde kullanılmamalıdır. COVID-19’lu gebelerde antiviral tedavi kararı, hastanın durumuna göre ilgili hekim tarafından hastayla birlikte alınmalıdır.

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 04.05.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

REHBERDE DEĞİŞİKLİK YAPILAN İÇERİKLERDEN BAZILARI:

1.4. Yakın temaslılarda karantinanın sonlandırılması

Aşılama sonrası;

Daha önce laboratuvarda doğrulanmış SARS-CoV 2 enfeksiyonu geçiren veya iki doz aşı yaptırıp son dozdan sonra 14 gün süre geçmiş olan kişilerde, hastalık başlangıcı veya aşılama sonrası üç ay içindeki riskli temaslarında (Güney Afrika veya Brezilya varyantı tespit edilen vakalar hariç) karantina gerekmez. Ancak bakım evinde çalışmak veya yaşlı aile üyelerine bakmak gibi mesleki faaliyetleri riskli gruplarla yakın ilişki gerektirenler ile Güney Afrika veya Brezilya varyantı tespit edilen vakalar ile temaslı olanlara Sağlık Bakanlığı kurallarına göre karantina uygulanır.

Aşılı olması nedeni ile temaslı eklenmeyen kişilerde aşılamadan sonra geçen süreye bakılmaksızın COVID-19 uyumlu semptomlar gelişmesi durumunda PCR testi yapılır. PCR testinin pozitif çıkması durumunda izolasyonları ve tedavileri Sağlık Bakanlığı rehberlerine uygun şekilde yapılır.

 

6. TEMASI OLAN SAĞLIK ÇALIŞANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Aşılama sonrası;

Daha önce laboratuvarda doğrulanmış SARS-CoV 2 enfeksiyonu geçiren veya iki doz aşı yaptırıp son dozdan sonra 14 gün süre geçmiş olan kişilerde, hastalık başlangıcı veya aşılama sonrası üç ay içindeki riskli temaslarında (Güney Afrika veya Brezilya varyantı tespit edilen vakalar hariç) karantina gerekmez. Ancak bakım evinde çalışmak veya yaşlı aile üyelerine bakmak gibi mesleki faaliyetleri riskli gruplarla yakın ilişki gerektirenler ile Güney Afrika veya Brezilya varyantı tespit edilen vakalar ile temaslı olanlara Sağlık Bakanlığı kurallarına göre karantina uygulanır.

Aşılı olması nedeni ile temaslı eklenmeyen kişilerde aşılamadan sonra geçen süreye bakılmaksızın COVID-19 uyumlu semptomlar gelişmesi durumunda PCR testi yapılır. PCR testinin pozitif çıkması durumunda izolasyonları ve tedavileri Sağlık Bakanlığı rehberlerine uygun şekilde yapılır.

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 29.03.2021

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 29.03.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

 

Paylaş:

COVID-19 Pandemisinde Sağlık Kurumlarında Çalışma Rehberi ve Enfeksiyon Kontrol Önlemleri 09.03.2021

COVID-19 pandemisinin tam olarak sonlanmaması nedeni ile, virüse özgün etkili bir tedavi ve/veya aşı bulunana kadar risk devam etmektedir. Pandeminin kontrol edildiği bu dönemde diğer sağlık hizmetlerine olan ihtiyaç giderek artmıştır. Ancak salgın eğrisinin düzleşmesi, toplam vaka sayısını azaltmaz, hastalık yükünü daha uzun bir süreye yayar. Bu nedenle pandeminin devam ettiği dikkate alınarak diğer sağlık hizmetlerinin de başlaması kaçınılmazdır. Bu durum COVID-19 olan ve olmayan hastalara aynı sistem içinde hizmet verilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.

COVID-19 Pandemisinde Sağlık Kurumlarında Çalışma Rehberi ve Enfeksiyon Kontrol Önlemleri 09.03.2021 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 07.12.2020

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) TEMASLI TAKİBİ, SALGIN YÖNETİMİ, EVDE HASTA İZLEMİ VE FİLYASYON 07.12.2020 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

SON GÜNCELLEME ILE NELER GÜNCELLENDİ?

1.4. Yakın temaslılarda karantinanın sonlandırılması……………………………………………………………….8

Şekil 1. Temaslı Sağlık Çalışanı Algoritması……………………………………………………………………………… 21

 

 

1.4. Yakın temaslılarda karantinanın sonlandırılması

Yakın temaslılar 10 gün boyunca karantinada kalır. Karantina dönemi süresince

herhangi bir semptom gelişmeyen kişilerin karantinası, PCR yapılmaksızın, 10.

günün sonunda biter. Ancak bu kişiler toplumda uyulması gereken tedbirlere

devam ederler.

Ayrıca yakın temaslı olan ve izlem süresince semptom gelişmeyen kişilerde, PCR

testi sonucuna göre 7. günün sonunda karantina sonlandırılabilir. PCR testi, ancak

kapasitenin uygun olduğu durumlarda, en erken 5. günden sonra evde numune

alınarak yapılabilir. PCR testi negatif çıkan ve semptom gelişmeyen kişilerde 7.

günün sonunda karantina sonlandırılır. Yakın temaslılarda karantina hiçbir şekilde 7

günden önce sonlandırılamaz.

Yapılan test sonucu negatif çıkan çalışanların 8. günde işe geri dönüşleri sağlanabilir.

Bu uygulama yüksek riskli kişilere (yaşlı bakım evleri, ceza infaz kurumları, bağışıklığı

düşük hastalar vb. toplu yaşam alanlar) bakım verilen alanlarda uygulanmaz. Ancak

bu kişiler toplumda uyulması gereken tedbirlere devam ederler.

Pandemi döneminde hastalık yayılımının ve yakın temasın azaltılması amacıyla

iş yerleri iyi havalandırması olan, 4 metrekareye 1 kişi çalışılacak alanlar şeklinde

düzenlenmelidir.

 

SAĞLIK ÇALIŞANI DIŞI TEMASLI ALGORİTMASI

YAKIN TEMASLI (YÜKSEK RİSKLİ)

• COVID-19 vakası ile PCR testi alınmasından veya semptom başlangıcından önceki 48 saatlik süre

içinde teması olduğu belirtilen ve temaslı olarak bildirilen kişiler İl/İlçe Sağlık Müdürlüğünce

tespit edilir ve izole olduğu yerde ziyaret edilerek temas durumu (yakın temaslı mı /temaslı mı)

değerlendirilir.

• Yakın temaslı olarak belirlenen kişiler HSYS Vaka Takip Modülünde/FİTAS’ta temas var olarak

işaretlenir.

• Yakın temaslıların başka bir nedenle hastaneye yatışı gerekmiyorsa 10 gün boyunca evde kalması

istenir, izolasyon kuralları hakkında bilgilendirilir.

• Yakın temaslı olarak kayıt edilen kişiler temas tarihinden itibaren 10 gün olacak şekilde belirlenen

periyotlarda ilgili birim/kişiler tarafından telefon ile takip edilir.

• Yakın temaslılar; telafon ile takip sırasında COVID-19 semptomları açısından sorugulanır.

• Yakın temaslı kişilerde takip süreleri içerisinde COVID-19 semptomları gelişirse filyasyon

ekiplerince numune alınması sağlanır, yakın temaslı semptomları nedeniyle hastaneye

başvurmak isterse tıbbi maske takarak sağlık kurumuna başvurması sağlanır.

TEMASLI (DÜŞÜK RİSKLİ)

• Temaslılara yönelik herhangi bir ek önlem alınmaz. Toplumda sosyal mesafe kuralına uyulması,

maske takılması ve el hijyeni başta olmak üzere kişisel hijyen kurallarına dikkat edilmesi konuları

hatırlatılır.

• Temaslılardan kendilerini 10 gün boyunca COVID-19 semptomları gelişimi için takip etmeleri, bu

semptomlardan birinin gelişmesi durumunda maske ile en yakın sağlık kurumuna başvurması

istenir.

 

 

Şekil 1. Temaslı Sağlık Çalışanı Algoritması

COVID-19

TEMASLI SAĞLIK ÇALIŞANI İÇİN RİSK KATEGORİLERİNE GÖRE

UYGULANACAK LABORATUVAR ALGORİTMASI

 

 

Hastane dışındaki gündelik yaşantıları sırasında COVID-19 hastası ile “yakın temaslı”

kriterine uyan teması bulunan (örneğin aynı evde yaşayan COVID-19 hastası olması)

sağlık çalışanları yüksek riskli temaslı olarak değerlendirilir ve yönetilir.

Maske takma kurallarına tam uyularak çalışılan bir sağlık kurumunda, bir çalışanın

COVID-19 pozitif çıkması durumunda etrafındaki kişiler düşük riskli olarak

değerlendirilir ve yönetilir. Maske takma kurallarına uyulmadan 1 metreden daha

yakın mesafede, 15 dakikadan uzun süreli temas söz konusu ise yüksek riskli olarak

değerlendirilir ve yönetilir.

Sağlık çalışanın Hastane dışındaki gündelik yaşantıları sırasındaki temasları

değerlendirirken yukarıdaki maske takma durumları da göz önünde

bulundurulmalıdır (seyahat, ortak alan kullanımı vb).

Temaslı sağlık çalışanlarına Sağlık Çalışanı COVID-19 Hastası/Temaslısı İzlem

(Karantina) Bilgilendirme ve Onam Formu imzalatılır ve algoritmaya göre süreç

tamamlatılır.

COVID-19 pozitif saptanan sağlık çalışanlarının işe dönmesini sağlamak amacıyla

PCR testi yapılmasına gerek yoktur. “COVID-19 Hastalarinda İzolasyonun

Sonlandırılması” başlığı altında yer alan kriterlere göre izolasyonu sonlandırılır.

Ancak sağlık personeli asemptomatik ise erken işe dönmesini sağlamak ilk

pozitif testinden 7 gün sonra, 24 saat arayla yapılacak iki PCR testi negatif olduğu

takdirde izolasyonu solandırılır.

COVID-19 tanısı alan sağlık çalışanlarının kaydı tutulur ve HSYS programında “Vaka

Takip Modülü”nde yer alan Sağlık Çalışanı COVID-19 Temas/vaka İzlem Formu

girişi yapılır.

İşe dönen sağlık çalışanı, tıbbi maske ile çalışmaya devam eder. Kök hücre ve organ

nakil ünitelerinde çalışacaklar için ardışık iki PCR testi negatifliğinin gösterilmesi

tercih edilmelidir. Aksi takdirde bu çalışanlar işe dönüş sonrasında 21 gün boyunca

immünsüpresif hastalara bakım vermemelidir.

 

 

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) GENEL BİLGİLER, EPİDEMİYOLOJİ VE TANI 07.12.2020

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) GENEL BİLGİLER, EPİDEMİYOLOJİ VE TANI 07.12.2020 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

 

SON GÜNCELLEME ILE NELER DEĞİŞTİ?

7. COVID-19: TANI VE TARAMA ALGORITMA ÖNERILERİ……………………………………………27

 

7. COVID-19: TANI VE TARAMA ALGORITMA ÖNERILERİ

7.1. Olası Vaka Algoritması

7.2. Yeni Normal Dönemde Sağlık Kuruluşlarında İzlenecek/Yatırılacak/

Yatan Hastalar İçin PCR Testi

» Sağlık kuruluşlarında izlenecek/yatırılacak/yatan hastalarda PCR testi

sadece aşağıda belirlenmiş endikasyonlarda yapılır

» Kemoterapi ve radyoterapi uygulanan hastalar

» Solid organ transplantasyonu yapılan hastalar, kemik iliği nakli yapılan

hastalar

» Son 3 ay içerisinde >15 mg prednisolon veya eşdeğeri glukokortikoid ve/

veya immun süpresif etkili küçük molekül veya biyolojik ajan kullanan

hastalar

» Tüm cerrahi branşların A grubu ameliyatları ve ilaveten;

» Plastik cerrahinin ve KBB’nin baş boyun cerrahisi gerektiren hastalar

» Kalp cerrahisinde kardiyopulmoner pompaya girmeyi gerektiren

tüm hastalar

» Göğüs cerrahisi gerektiren hastalar

» Çene cerrahisi planlanan hastalar

» Hava yolu cerrahisi planlanan hastalar

» Kanser cerrahisi planlanan hastalar

» Transplantasyon yapılacak tüm hastalar

» ASA skoru III ve üzerinde olan ve genel anestezi gerektiren cerrahi

hastalar

» PCR testi planlanan tedavi/prosedür öncesi en kısa sürede (48 saat)

yapılmalıdır.

» COVID -19 için PCR testi cerrahi işlemden önceki 48 saat içinde yapılmalıdır.

» İlk test sonucu negatif olanlarda ancak COVID-19 şüphesi yüksek ise, en az

24 saat sonra ikinci testin yapılması önerilir. COVID-19 şüphesi yok ise ikinci

test önerilmez.

» Test için örnek alınma işlemi yatan ve ayaktan hastalarda işlem yapacak

birim tarafından gerçekleştirilmeli ve sonucu takip edilmelidir.

» Test sonucu gelene kadar evde veya hastanede izole edilmelidir.

» Cerrahi işlem ideal olarak 48 saat içerisinde yapılmalıdır aksi durumda

yukarıda ki kabul edilen kurallar çerçevesinde tekrar örnek alınmalıdır

» Test sonucu pozitif çıkan hasta T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Rehberine

göre yönetilir.

7.3. Diğer esaslar

» Sağlık Bakanlığınca belirlenen alanlar ve risk grupları (turistler, yurt

dışı seyahatler, kurum/kuruluşlar vd.) ile algoritmalarda belirlenen

endikasyonlar dışında PCR veya antikor arama yöntemleriyle tarama

yapılması önerilmez.

» Çalışma/iş için değişik kuruluşlara baş vuranlarda işe kabul öncesinde PCR

ve diğer her hangi bir tarama testi istenmez

» COVID-19 hastalığı gelişen çalışan izolasyon süresinin sonunda herhangi

bir test istenmeksizin iş yerlerinde çalışmaya başlayabilir.

Paylaş:

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARININ YAYGIN OLDUĞU DÖNEMDE SAĞLIK KURULUŞLARINDA GEBE TAKİBİ 16.10.2020

COVID-19 (SARS-CoV-2 ENFEKSİYONU) SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARININ YAYGIN OLDUĞU DÖNEMDE SAĞLIK KURULUŞLARINDA GEBE TAKİBİ 16.10.2020 İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ!

Paylaş: